Predsjednik Opštine Pljevlja, Dario Vraneš navodi da je situacija u svim gradovima na sjeveru teška, a da je višedecenijski maćehinski odnos države prema Pljevljima i cijelom sjeveru morao doći na naplatu.
„Pljevlja su izgubila trećinu stanovništva u posljednjih 20 godina. Od 2003. godine do zadnjeg popisa, 12.000 stanovnika manje je u Pljevljima i sada imaju oko 24.000 stanovnika. Problem je kompleksan i posljedica je jednog vremena – država se decenijama maćehinski odnosila prema cijelom sjeveru, a pogotovo prema Pljevljima i sad je potrebno mnogo vremena da se sve povrati u normalu“, kazao je Vraneš.
Ističe da su problemi prvenstveno ekonomski, zatim ekološki i infrastrukturni, ali posebno navodi starenje stanovništva.
„Stanovništvo koje je ostalo da živi u sjevernim opštinama je prilično staro. Mladi ljudi odlaze ka Podgorici i većim gradovima u regionu i inostranstvu. Situacija je identična i u regionu, izuzev Slovenije, jer sve ostale zemlje imaju isti demografski problem, gdje se stanovništvo masovno iseljava u velike centre“, istakao je Vraneš.
Poručuje da je jedino Slovenija imala strategiju.
„Kad država ima ozbiljnu strategiju, ravnomjerno ulaganje, onda neće biti ni problema. Došli smo u situaciju da država godinama nije ulagala u sjever i onda moramo imati posljedice“, kazao je Vraneš.
Prema njegovim riječima, nekoliko decenija imali smo „pljačku od strane države prema opštinama na sjeveru“.
Vraneš navodi da su migracije nešto što se dešava u mnogim zemljama, ali da je problem što su opštine sa sjevera zapostavljene, a predstavljaju, kako kaže, veliki resurs.
„Optimista sam što se tiče budućnosti, jer te resurse moraće neko da iskoristi. Ako mi u ovom trenutku u Pljevljima imamo 80 miliona tona laporca na jednom mjestu, koji treba preraditi u cemenat, onda vjerujem da će i ova Vlada ili neka buduća, otvoriti fabriku cementa u Pljevljima. Za velike infrastrukturne projekte mora biti zadužena država“, istakao je Vraneš.
Prvi čovjek Opštine Pljevlja ističe da Pljevlja posjeduju brojne potencijale, ali da se prije svega mnogo više mora uložiti u putnu infrastrukturu. Smatra da Pljevlja mogu da postanu mjesto gdje je privilegija živjeti, ali da mora više država da se uključi u sređivanje infrastrukture.
Potpredsjednik opštine Rožaje Ismet Kalač je istakao da su migracije prisutne na svim prostorima, tako da se iz malih mjesta migrira u veća.
„Sa sjevera se seli u centar, iz centra na zapad, a sa zapada u Ameriku. Kao društvo imamo problem sa generacijom koja dolazi jer će se teže adaptirati na uslove shodno starijim generacijama koje su bile izložene idejama da se snađu. Svi smo zahvaćeni problemom makroglobalizacije“, kazao je Kalač.
Kalač je podsjetio da je rožajska fabrika „Gornji Ibar“ devedesetih godina brojala 3.000 radnika.
„Gornji Ibar je imao imao svoja predstavništva širom bivše Jugoslavije. U nekom periodu je stagnirao i iz toga sad imamo oko 70 mini preduzeća tog proizvodnog karaktera, što je oko 700 radnika“, rekao je on.
Građanski aktivista iz Bijelog Polja, Željko Đukić smatra da se loša regionalna politika države mora adresirati na sve vlasti, te da ni vlasti od 2020. godine nisu dovoljno uradile da se isprave greške iz prošlosti.
„Problem Crne Gore je što mladi sve više odlaze iz zemlje. Više nije atraktivna samo Podgorica i primorje, već se mladi prije odlučuju za zemlje Evropske unije. Mladi ljudi stvaraju nove vrijednosti u zemljama EU, što jeste naš problem. Kada uđemo u EU, možda ćemo tada vidjeti ko je lokal patriota, ko voli državu i ko želi da doprinese razvoju naše države, a ne neke druge“, istakao je Đukić.
Navodi da je mnogo važno pitanje da li je naša država zaslužila da ti ljudi ostanu i doprinose razvoju svojih gradova i države.
„Ponašanje političkih elita, decenijama unazad, kao i današnjih, uopšte ne doprinosi tome da neko želi da ostane ovdje. Naravno da se o ovom problemu moramo pozabaviti mnogo dublje, jer problemi datiraju još decenijama unazad, od nedovoljno loše politike, prije svega, privatizacije preduzeća koja nije sprovedena na adekvatan način. Sjever je bio motor razvoja ove zemlje, novac se slivao u budžet Crne Gore, a investiran je u Podgoricu i primorje. Sjever je bio ‘krava muzara’, a ništa se nije vraćalo“, naveo je Đukić.
Poručuje da je jasno da država mora više da se uključi u razvoju opština sa sjevera, jer je većinom riječ o siromašnim lokalnim samoupravama, koje ne mogu mnogo da postignu same.
Babović: Ekonomske prilike glavni razlog odlaska sa sjevera u centralni dio zemlje
Građanin Berana Nebojša Babović istakao je da su ekonomske prilike glavni razlog odlaska sa sjevera u centralni dio zemlje.
„Tome su pomogle i druge okolnosti. Vodila se loša politika, koja je bila diskriminatorna u velikom pogledu. Nisu svi imali isti pristup poslu. Poslovi u državnoj upravi su dominantni na sjveru Crne Gore, nisu to poslovi koji obećavaju napredak. Imamo problem da smo iscrpjeli dosta demografski rezervoar. Nekada se raseljavala visokokvalifikovana radna snaga, a sada se to dešava i sa onima manje kvalifikovanima“, naveo je Babović.
Babović je istakao da su mediji i intelektualna elita koja kreira javno mnjenje mahom smješteni u Podgorici.
