U ime romske zajednice Crne Gore, predstavnici CAREP-a položili su vijenac i odali počast stradalima u jednom od najvećih zločina nad Romima u evropskoj istoriji, kada su u logorima poput Aušvica, Birkenaua, Uštice i mnogim drugim širom Evrope, ubijene stotine hiljada Roma, uključujući žene, djecu i starije.
Tokom posjete, predstavnici CAREP-a su zajedno sa domaćinima obišli memorijalna mjesta i prisustvovali zvaničnom programu komemoracije. Tom prilikom, direktor Ahmetović i koordinator Ferizi uputili su iskrenu zahvalnost zastupniku gospodinu Veljku Kajtaziju i gospođi Suzani Krčmar, predsjednici Saveza Roma u Republici Hrvatskoj „KALI SARA“, na pozivu, gostoprimstvu i kontinuiranoj borbi za istinu, pamćenje i dostojanstvo romskih žrtava.
“Romska zajednica Crne Gore dijeli bol i sjećanje sa romskim narodom širom Evrope. Naša je moralna i društvena obaveza da njegujemo kulturu sjećanja, posebno prema žrtvama čija patnja decenijama nije imala glas. Vjerujemo da je vrijeme da i Crna Gora zvanično počne da obilježava 2. avgust kao Dan sjećanja na romske žrtve genocida,“ poručio je direktor CAREP-a Nardi Ahmetović.
CAREP ovim putem upućuje snažan apel crnogorskim institucijama – uključujući Ministarstvo za ljudska i manjinska prava, Ministarstvo prosvjete, nauke i inovacija, lokalne samouprave, obrazovne ustanove, romski civilni sektor i sve druge relevantne aktere – da se pridruže evropskoj i međunarodnoj praksi zvaničnog priznavanja 2. avgusta kao Dana sjećanja na romske žrtve genocida – Samudaripen.
“Ova inicijativa ne pripada samo institucijama, većinskoj populaciji, već primarno svima nama unutar zajednice, jer svi zajedno imamo odgovornost da čuvamo sjećanje, gradimo kulturu antifašizma i edukujemo buduće generacije o toj mračnoj stranici istorije”, ističe CAREP.
Ovo bi, dodaju, bio važan korak ka suočavanju sa istorijskim nepravdama i potvrda da Crna Gora stoji uz vrijednosti istine, jednakosti i antifašizma.
“Uvođenje komemorativnih aktivnosti, edukativnih sadržaja u školama i javno priznanje romskog stradanja značilo bi da se zločini nad Romima ne prešućuju i da su njihove žrtve ravnopravno priznate”, navodi CAREP.
Kako su naglasili, borba protiv zaborava i istorijskog revizionizma ne pripada samo romskoj zajednici – ona je temelj svakog demokratskog i pravednog društva.
“Samo kroz edukaciju, institucionalnu podršku i otvoren dijalog možemo graditi Crnu Goru u kojoj je sjećanje na stradanje – zalog za dostojanstvenu budućnost svih”, zaključuje CAREP.
