“Ta pobjeda bila je završnica jedne faze u borbi za oslobođenje i ujedinjenje koju je započeo tadašnji knjaz crnogorski i brdski Danilo, a započeo ju je tako što je donio jedan Zakonik nekoliko godina prije same bitke, Zakonik opšti crnogorski i brdski”, kazao je Kovaćević na Grahovcu.
Tradicionalno proslavu godišnjice Grahovačke bitke i praznika Vaznesenja Gospodnjeg (Spasovdan) na Grahovcu organizovala je Eparhija budimljansko-nikšićka- Parohija grahovska i Zavičajno udruženje „Stara Hercegovina“.
Kovačević je kazao da se Zakonika knjaza Danila sjećamo danas jer je baš na današnji praznik Vaznesenja Gospodnjeg 21. maja 1349.godine u Skoplju i car Dušan izdao svoj Zakonik.
“To pokazuje da mi kao narod imamo dugu tradiciju da sprovodimo pravo i pravdu ne samo onu nebesku i božiju već i onu zemaljsku koja se uvijek na ovu prvu oslanja. Taj Zakonik knjaza Danila trebao je da pokaže tadašnjoj Evropi da naša mala Knjaževina ima svoje unutrašnje pravno uređenje, ma koliko ono bilo skromno i taj Zakonik je imao snagu Ustava u drugim državama”, rekao je Kovačević.
U članu 92. tog Zakonika, rekao je Kovačević, najbolje se ogleda duh čitavog našeg naroda na ovim prostorima.
A u članu 92. Zakonika opšteg crnogorskog i brdskog knjaza Danila napisano je sledeće: “ Iako u ovoj zemlji nema nikakve druge narodnosti no jedino srpske i nikakve druge vjere no jedino pravoslavno istočne to opet svaki inoplemenik i inovjerac može slobodno živiti i onu slobodu i onu našu domaću pravicu uživati kako što svaki Crnogorac i Brđanin što uživa“
“Danas u Crnoj Gori više ne žive jedino Srbi, jedini pravoslavni hrišćani, ali mi koji smo i dalje ono što su bili naši preci sa Grahovca živimo upravo to da hoćemo da svi oni koji žive sa nama, ma kako se zvali i ma koje vjere bili, žive sa nama u miru imajući sva ona prava i svu onu slobodu koju i mi sami imamo. I zato je to zavjet i grahovačkih ratnika i knjaza Danila i cara Dušana i onoga naroda koji je prije šest godina izlazio na one divne litije širom Crne Gore”, poručio je Kovačević.
Svečanosti je kao i svih proteklih godina prethodila sveta liturgija koju ju brojno sveštenstvo služilo u crkvi Vaznesenja Gospodnjeg (crkva Svetog Spasa) na Grahovcu.
Tokom svete službe obavljeno je pričešće vjernog naroda, litija oko hrama, osveštan je i prerezan slavski kolač
Potom je služen pomen grahovačkim ratnicima i svima koji su život položili za slobodu i svoju domovinu.
Ispred crkve besjedio je protojerej Miodrag Todorović, a svečanost je blagoslovio protojerej Mirko Vukotić.
“Upravo na Spasovdan 1858. godine grahovski junaci uz božiju pomoć izvojevali su najveću i najznačajniju pobjedu u istoriji Crne Gore, pobjedu koja nam je omogućila da se teritorijalno proširimo i udarimo temelj nezavisne države. Spasovdan kao jedan od najvećih praznika koji se praznuje u našoj crkvi postao je i dan našeg vjekovnog sabranja gdje kroz pomen i molitvu pominjemo grahovske junake i stradalnike. Kroz molitveno sabranje mi se sjećamo grahovačkih junaka, njihove velike žrtve, proslavljamo slobodu i ostavljamo našim potomcima u amanet tradiciju proslavljanja grahovačke bitke, da bi znali i sjećali se ko su bili grahovački stradalnici I šta su donijeli ovoj državi I ovom narodu”, istako je predsjednik Zavičajnog udruženja “Stara Hercegovina” Nikola Daković.
U ime Udruženja on je predsjedniku Opštine Nikšić Marku Kovačević na dar uručio poklon-ikonu patrijarha Pavla.
Kovačević je uzvrato darom pa je Dakoviću poklonio Zakonik knjaza Danila.
I ove godine Zavičajno Udruženje nagradilo je jednog svog člana za trud i doprinos aktivnostima, a to je Branko Kovačević kojem je Daković uručio ikonu Bijelog Anđela.
Pripremljen je kulturno-umjetnički program, koji je vodila Marija Bulajić, učestvovali su etno pojac Tijana Vučetić, guslar Goran Perović Cuca, estradni umjetnik Zoran Džiknić, a stihove pjesme „Grahovac“ govorila je Dušanka Špirto.
