<\/p>\n\n\n\n
Kako navodi, ranije, ove godine, svjedo\u010dili smo burnoj raspravi oko turisti\u010dkog sporazuma sa UAE, a ono \u0161to me zabrinjavalo kod turisti\u010dkog sporazuma, sada me u energetskom sporazumu zastra\u0161uje. <\/p>\n\n\n\n
„Sve ono \u0161to je tada bilo sporno i skriveno iza maglovitog pravni\u010dkog tuma\u010denja, ovdje je jasno i eksplicitno napisano crno na bijelo kao ugovorna obaveza. Kada pro\u010ditate \u010dlan 4 stav 4, vidite da se direktno isklju\u010duje primjena zakonodavstva o koncesijama, javnim nabavkama, javnim tenderima i javnom nadmetanju. To vi\u0161e nije interpretacija – to je ukidanje zakona za potrebe konkretnog investitora.<\/p>\n\n\n\n
Zatim, u \u010dlanu 2 i \u010dlanu 3 se svi zajedni\u010dki identifikovani projekti automatski progla\u0161avaju strate\u0161kim i projektima od javnog interesa. Dakle, nikakve procedure utvr\u0111ivanja javnog interesa, nikakve javne rasprave, nikakve analize uticaja – politi\u010dka volja izvr\u0161ne vlasti postaje jedini kriterijum, a bahatost, samovolja i potencijalno koruptivni poslovi novo nadustavno pravilo. <\/p>\n\n\n\n
Onda dolazi \u010dlan 5 koji je posebno problemati\u010dan i ako je izbor koji je \u010dlan gori od goreg izuzetno te\u017eak, ovaj mo\u017eda i ponese pobjedu. Vlada se obavezuje da obezbijedi zemlji\u0161te za projekte bez, pazite sad, potrebe za sprovo\u0111enjem procedura dodjele koncesija, javnih nabavki i tendera gdje god je to dozvoljeno relevantnim zakonodavstvom. Obavezuje se da razvija javnu infrastrukturu potrebnu za te projekte. Obavezuje se da omogu\u0107i izradu planske dokumentacije u saradnji sa ovla\u0161\u0107enim tijelom UAE. I najzad, obavezuje se da „sprovede sve zakonodavne mjere potrebne za uspje\u0161no sprovo\u0111enje projekata“. Kada pro\u010ditate tu posljednju re\u010denicu, shvatate da to prakti\u010dno zna\u010di da \u0107e se zakoni pisati po narud\u017ebini kako bi odgovarali konkretnim interesima investitora. Zakonodavna funkcija Skup\u0161tine se tako podre\u0111uje pojedina\u010dnim projekatima, \u0161to direktno podriva njenu finkciju u demokratskom sistemu – koju sada makar prividno ima“, kazala je ona.<\/p>\n\n\n\n
Ono \u0161to pali svaku crvenu lampicu u mojoj glavi, a moralo bi i kod ostatka gra\u0111ana Crne Gore je \u010dlan 4 stav 5 koji ka\u017ee da Ujedinjeni Arapski Emirati ne\u0107e biti predmet nijednog mehanizma za rje\u0161avanje sporova predvi\u0111enih ugovorima izme\u0111u njihovih ovla\u0161\u0107enih tijela i Vlade Crne Gore. U slu\u010daju spora, sve se svodi na politi\u010dke pregovore i diplomatske kanale. Dakle, dr\u017eava nema efikasnu pravnu za\u0161titu, nema mogu\u0107nost da pred sudom ili arbitra\u017eom za\u0161titi svoje interese, a pritom, prava investitora su dodatno za\u0161ti\u0107ena ranijim bilateralnim sporazumom o za\u0161titi investicija iz 2012. godine. Svi rizici i obaveze su na strani dr\u017eave Crne Gore, odnosnoi na\u0161e djece i unu\u010di\u0107a koji \u0107e pla\u0107ati propale investicije, a sve privilegije i za\u0161tita je na strani investitora.<\/p>\n\n\n\n
„\u010clan 3 koji povezuje energetske projekte sa infrastrukturom za data centre, vje\u0161ta\u010dku inteligenciju i finansijske tehnologiji nigdje u sporazumu nemam jasne garancije o tome ko kontroli\u0161e te podatke, kako se obezbje\u0111uje uskla\u0111enost sa evropskim standardima za\u0161tite podataka i koje su bezbjednosne mjere. Ovdje vi\u0161e ne govorimo samo o ekonomskim rizicima nego o strate\u0161kim pitanjima suvereniteta. Energetika i digitalna infrastruktura su najosjetljiviji sektori svake moderne dr\u017eave i njihovo prepu\u0161tanje stranoj kontroli bez jasnih za\u0161titnih mehanizama predstavlja ozbiljan bezbjednosni rizik.<\/p>\n\n\n\n
Nadalje, i ako sporazum formalno predvi\u0111a mogu\u0107nost raskida, \u010dlan 8 stav 4 obavezuje Crnu Goru da sve zapo\u010dete projekte dovede do kraja \u010dak i nakon raskida sporazuma. To zna\u010di da budu\u0107i parlament i budu\u0107e vlade, bez obzira na volju gra\u0111ana izra\u017eenu na izborima, moraju po\u0161tovati obaveze koje je preuzela sada\u0161nja vlast. Time se fakti\u010dki ograni\u010dava demokratska kontrola i mogu\u0107nost promjene javnih politika.<\/p>\n\n\n\n
Crna Gora je suverena dr\u017eava, a ne administrativna jedinica koja samo obezbje\u0111uje resurse i mijenja zakone po narud\u017ebini investitora. Potrebne su nam investicije, potreban nam je razvoj, potrebna nam je saradnja sa partnerima \u0161irom svijeta. Ali taj razvoj mora biti zasnovan na principima vladavine prava, transparentnosti, javnog interesa i ravnopravnosti ugovornih strana. Ovaj sporazum kr\u0161i sve te principe i postavlja opasan presedan koji \u0107e imati dugoro\u010dne negativne posljedice po na\u0161u pravnu sigurnost, javne finansije i suverenitet.<\/p>\n\n\n\n
Pozivam poslanike u Skup\u0161tini da ozbiljno razmotre \u0161ta glasanjem za ovaj zakon zapravo rade i \u0161ta \u0107e to zna\u010diti za budu\u0107nost na\u0161e djece. Pozivam Ustavni sud da ispita ustavnost odredbi kojima se isklju\u010duje primjena crnogorskih zakona. I pozivam gra\u0111ane da shvate da se ovdje ne radi o ideolo\u0161kom sporu izme\u0111u pro-investicionog i anti-investicionog tabora, nego o osnovnom pitanju – da li \u0107emo biti dr\u017eava koja po\u0161tuje svoj Ustav i zakone ili \u0107emo postati teritorija gdje se pravna pravila suspenduju svaki put kada to odgovara nekom mo\u0107nom investitoru“, saop\u0161tila je Bojana Joki\u0107, gra\u0111anski aktivista, diplomirani turizmolog i pravnik.<\/p>","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zakon o potvr\u0111ivanju sporazuma o saradnji u oblasti energetike sa Ujedinjenim Arapskim Emiratima nije partnerstvo, ve\u0107 sistemsko odricanje od osnovnih pravnih principa koji \u010dine temelj svake ustavne demokratije, saop\u0161tila je gra\u0111anska aktivistkinja Bojana Joki\u0107.<\/p>","protected":false},"author":8,"featured_media":939265,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":"","jetpack_publicize_message":"","jetpack_publicize_feature_enabled":true,"jetpack_social_post_already_shared":false,"jetpack_social_options":{"image_generator_settings":{"template":"highway","default_image_id":0,"font":"","enabled":false},"version":2}},"categories":[27734],"tags":[18461,23851],"naslovna":[],"class_list":["post-939264","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-nekategorisano","tag-jokic","tag-zakonodavstvo"],"acf":[],"jetpack_publicize_connections":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/939264","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/users\/8"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=939264"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/939264\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media\/939265"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=939264"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=939264"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=939264"},{"taxonomy":"naslovna","embeddable":true,"href":"https:\/\/gradski.me\/en\/wp-json\/wp\/v2\/naslovna?post=939264"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}